การแบ่งประเภทของเครื่องต๊าปเกลียวในงานต๊าปต่างๆ

การทำเกลียวนอกและเกลียวใน ชิ้นส่วนด้านซ้ายภายในรูมีการทำเกลียวซึ่งเราจะเรียกว่าเกลียวในเป็นผลผลิตที่เกิดจากกระบวนการ “ต๊าปเกลียว (Tapping)” ส่วนรูปด้านขวาเป็นผลผลิตที่เกิดจากกระบวนการ “ดายส์เกลียว (Dies)” ซึ่งในการผลิตในงานอุตสาหกรรมจริงๆ แล้ว อาจมีกระบวนการอื่นที่สามารถทำเกลียวนอกและเกลียวในได้อีก เช่น การกลึงเกลียวนอกและเกลียวใน, การรีดเกลียว เป็นต้น.

กระบวนการเครื่องต๊าปเกลียว (Tapping) กระบวนการเป็นกระบวนการในการตัดเกลียวในจัดอยู่ในกลุ่มของเครื่องมือตัด เป็นการตัดเกลียวภายในรู วัสดุหรือชิ้นงานต้องมีการเจาะรูมาก่อนตามขนาดมาตรฐานสำหรับเครื่องต๊าปเกลียวแต่ละขนาด

กระบวนการต๊าปเกลียวสามารถทำได้ทั้งแบบต๊าปมือและต๊าปด้วยเครื่องจักร

อุปกรณ์ที่ใช้ในเครื่องต๊าปเกลียวมือประกอบด้วย

1) ดอกต๊าป (Tap) ดอกต๊าปมือตามมตรฐานจะมีอยู่ 3 ดอก คือ

(1) Taper Tap: ลักษณะของดอกต๊าปจะมีส่วนที่เป็นเรียวตรงปลายความยาวประมาณ 8 – 10 เกลียว ช่วยในการควบคุมตำแหน่งความเที่ยวตรงของการต๊าป ซึ่งส่วนเรียวส่งนี้จะไปสัมผัสกับขอบของรูช่วยประคองดอกต๊าปในขณะที่ทำการต๊าป ทำให่การต๊าปทำได้ง่ายขึ้น ดอกต๊าปชนิดนี้เหมาะสำหรับใช้ในการตัดเกลียวในวัสดุที่มีความแข็งมาก เช่น Alloy และชิ้นงานที่ต้องการเกลียวขนาดเล็กซึ่งมีโอกาสสูงที่จะแตกหัก. ข้อเสียของดอกต๊าปแบบเรียวนี้ คือ หลังจากที่เครื่องต๊าปเกลียวแล้วหากช่วงของเกลียวที่ต้องการสั้นกว่าความยาวเกลียวของดอกต๊าปต้องใช้ดอกต๊าปดอกอื่นทำซ้ำอีกที และยังไม่เหมาะสำหรับการต๊าปรูที่ไม่ทะลุ เพราะได้ได้ความยาวเกลียวที่สั้นกว่าขนาดรูพอสมควร.

(2) Plug Tap: ลักษณะของดอกต๊าปจะคล้ายกับ Taper Tap แต่จะมีความยาวของช่วงที่เรียวน้อยกว่า โดยมีความยาวเรียวประมาณ 5 – 10 เกลียว หลายๆ ครั้งเราสามารถใช้ดอกต๊าปชนิดนี้แค่ดอกเดียวได้เลย เนื่องจากโครงสร้างตามรูปจะเห็นว่ามีช่วงเรียวช่วยในการประคองชิ้นงานและมีช่วงเกลียวที่ยาว เหมาะสำหรับงานที่เป็นรูเจาะทะลุหรือหากเป็นรูตันก็พอใช้ได้อาจจะมีช่วงปลายรูที่ไม่มีเกลียวเล็กน้อย

(3) Bottoming Tap: ดอกต๊าปชนิดนี้จะมีปลายเรียวเล็กน้อยเท่านั้นลักษณะเหมือน Chamfer เพื่อช่วยให้เข้าไปในชิ้นงานตอนเริ่มต้นต๊าปเกลียวได้มากขึ้นเท่านั้น ปลายเรียวนี้มีความยาวแค่ประมาณ 1 – 1.5 เกลียวเท่านั้น ดอกต๊าปชนิดนี้เหมาะสำหรับรูที่ผ่านการต๊าปด้วยต้องต๊าปชนิดอื่นนำร่องมาก่อนแล้ว เนื่องจากส่วนปลายค่อนข้างที่จะควบคุมความเที่ยงตรงได้ยาก เพราะเมื่อต๊าปเริ่มตัดเกลียวเข้าไปในรูแล้ว หากไม่ตรงศูนย์กลางรูโอกาสที่ดอกต๊าปจะหักก็มีสูงมาก. ดอกต๊าปชนิดนี้เหมาะสำหรับทั้งรูทะลุและไม่ทะลุ โดยส่วนมากแล้วในการต๊าปมือหากต้องการรูเกลียวที่มีความสมบูรณ์ควรจะใช้ดอกต๊าปทั้ง 3 ดอกเรียงตามลำดับที่กล่าวมา

2) ด้ามเครื่องต๊าปเกลียว เป็นอุปกรณ์ที่ใช้ในการจับยึดดอกต๊าปเพื่อทำการต๊าปเกลียว มีหลายแบบ ขึ้นอยู่กับลักษณะการใช้งาน